Even met een andere blik naar je werkveld kijken? Projectmanager Vera heeft 5 inspirerende projecten op een rijtje gezet om je blik deze oktobermaand mee te verruimen.
PLUS Change
PLUS Change is een EU-gefinancierd Horizon Europe-project dat strategieën ontwikkelt voor duurzaam landgebruik, met aandacht voor klimaatverandering, biodiversiteit en menselijk welzijn. Het consortium van 23 internationale partners werkt transdisciplinair — van wetenschap tot kunsten — en onderzoekt via 12 praktijkcases in stedelijke, landelijke en overgangsgebieden in Europa hoe landgebruikbeslissingen worden genomen en verbeterd kunnen worden. Het project combineert historische analyses, toekomstscenario’s en experimenten om nieuwe besluitvormingsprocessen te ontwerpen die rechtvaardig, klimaatbestendig en veerkrachtig zijn. Door samenwerking tussen onderzoekers, beleidsmakers en burgers ontwikkelt PLUS Change praktische tools en interventies die helpen duurzame landgebruiksstrategieën te realiseren. De kennisuitwisseling tussen praktijkcases staat centraal, zodat inzichten lokaal toepasbaar én internationaal relevant zijn.
Manifest voor een rechtvaardige en veerkrachtige gebouwde omgeving
Het Manifesto for a Just and Resilient Built Environment, ontwikkeld door Bauhaus Earth en 17 Europese organisaties, roept op tot een rechtvaardige en duurzame gebouwde omgeving in Europa. De coalitie – bestaande uit maatschappelijke organisaties, vakbonden, lokale overheden en bedrijven – pleit voor een samenhangend Europees beleid dat wonen, energie, klimaat en sociale rechtvaardigheid verbindt. Een belangrijke mijlpaal is de recente benoeming van Dan Jørgensen tot de eerste Europese Commissaris voor Energie en Huisvesting, die een geïntegreerde aanpak moet realiseren. Het manifest biedt beleidsaanbevelingen op vier gebieden: renovatie en regeneratie, betaalbaar wonen, vaardigheden en werkgelegenheid, en duurzame, circulaire bouwmaterialen. De initiatiefnemers benadrukken dat deze kans moet worden benut om structurele verandering te brengen in hoe Europa zijn gebouwde omgeving vormgeeft en zo bij te dragen aan een rechtvaardige, klimaatbestendige toekomst.
Uitvoeringsprogramma Circulaire Bouweconomie 2025–2026
Het Uitvoeringsprogramma Circulaire Bouweconomie 2025–2026 beschrijft hoe Nederland de stap wil maken van koplopers naar brede toepassing van circulair bouwen. Het Transitieteam CBE werkt samen met overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen aan vier hoofdthema’s: minder grondstoffengebruik (narrow the loop), circulair beheer van bestaande bouw, hoogwaardig hergebruik en duurzame installaties. Door praktijkgericht onderzoek, samenwerking in ketens en kennisdeling wil het programma circulaire principes structureel verankeren in beleid en bouwpraktijk. Het doel is om de bouwsector te versnellen richting 100% circulariteit in 2050 en zo bij te dragen aan een gezonde, klimaatbestendige leefomgeving.
MycoHAB
Het MycoHAB-pilotproject in Namibië gebruikt myceliumtechnologie, oorspronkelijk ontwikkeld voor NASA, om zowel voedsel als bouwmaterialen te produceren. Door de invasieve Acacia mellifera-bosjes te verwerken tot een substraat voor mycelium, groeit men eetbare paddenstoelen en ontstaat er een myceliumcomposiet dat wordt geperst tot duurzame bakstenen voor betaalbare woningen. Het project, voortgekomen uit Standard Bank Namibië’s Buy-a-Brick Foundation, combineert voedselzekerheid, duurzame bouwmaterialen, werkgelegenheid en ecologische voordelen, zoals het herstel van water- en graslandecosystemen. De MycoHAB Foundation, opgericht in 2021 in Mauritius, richt zich op onderzoek, ontwikkeling en grootschalige toepassing van myceliumtechnologie, waarbij winsten en financiering worden herinvesteerd in nieuwe onderzoeksgebieden, capaciteitsopbouw en de verspreiding van deze duurzame oplossingen binnen Afrika en daarbuiten.
Opinie: een miljoen extra woningen zonder ook maar één nieuw huis te bouwen
Architect Sanne van Manen pleit ervoor om de woningcrisis in Nederland op te lossen door herontwikkeling in plaats van grootschalige nieuwbouw, zoals inpolderen van het Markermeer. Volgens haar is er binnen bestaande gebouwen, leegstaande kantoren, bovenverdiepingen van winkels en oudere woningen ruimte voor meer dan één miljoen woningen, en in gemeentelijke grenzen mogelijk nog drie miljoen extra, zonder nieuwe natuur aan te tasten. Slimme oplossingen zoals woningdelen, splitsen van grote huizen en creatieve herbestemming van leegstaande panden kunnen veel sneller en efficiënter bijdragen aan de woonbehoefte. Van Manen benadrukt dat echte verandering vraagt om maatwerk en gesprekken met bewoners, zodat beschikbare ruimte optimaal wordt benut en ouderen bijvoorbeeld in hun vertrouwde woning kunnen blijven wonen.