Project | Vorm geven aan het Convenant Toekomstbestendig Bouwen in de provincie Utrecht

Opdrachtgever: provincie Utrecht

Fase: Lopend

Schaal: gebiedsontwikkeling

Gemeenten in provincie Utrecht staan voor een complexe opgave: een grote woningvraag, toenemende risico’s en overlast door extreem weer, en de behoefte aan een leefbare woonomgeving. Door in te zetten op samenwerking bij aanpassingen in het stedelijk gebied, wil de provincie deze uitdagingen gezamenlijk aanpakken. De provincie Utrecht heeft met het Convenant Toekomstbestendig Bouwen (CTB) een belangrijke stap gezet richting een nationale standaard voor duurzaam bouwen. 

Het convenant biedt richtlijnen om duurzaamheidsambities eenvoudiger en tegen lagere kosten onderdeel te maken van de woningbouwopgave.  Met 24 van de 26 Utrechtse gemeenten als ondertekenaars is er brede steun. Het toepassen van het convenant vergt echter een nieuwe manier van denken en handelen. C-creators biedt de gemeenten Woudenberg, Amersfoort en Zeist praktische ondersteuning rondom de implementatie in gemeentelijke processen en woningbouwprojecten.

Vraag C-creators

De provincie gebruikt het convenant Toekomstbestendig Bouwen om vorm te geven aan ambities rondom woningbouw, klimaatadaptatie en toekomstbestendigheid. Het toepassen hiervan vraagt om nieuwe werkwijzen, die nog niet bij alle medewerkers in het publieke domein en aangesloten partijen leven. Hoe kunnen medewerkers enthousiast worden gemaakt? En hoe kunnen de richtlijnen worden vertaald naar concrete projecten, zodat projectleiders ermee aan de slag gaan? Om gemeenten te helpen het Convenant Toekomstbestendig Bouwen (CTB) – met name op het thema circulariteit – effectief toe te passen, zocht Provincie Utrecht een expert met kennis, daadkracht en verbindend vermogen.

Aan het eind van het traject zijn deelnemende gemeenten zodanig ondersteund dat zij:

  • in staat zijn het CTB structureel te verankeren in processen en werkwijzen, met nadruk op circulariteit
  • woningbouwprojecten daadwerkelijk volgens CTB-normen kunnen realiseren
  • lessen, best practices en juridische instrumenten kunnen delen met andere gemeenten

Aanpak

Binnen de provincie wordt geïnventariseerd bij welke gemeenten behoefte is aan ondersteuning. Daarbij worden knelpunten en kansen in kaart gebracht. Vanuit deze initiële inventarisatie kwamen de gemeenten Woudenberg, Amersfoort en Zeist naar voren. Bij iedere gemeente wordt een driefasenaanpak uitgerold, bestaande uit  inventarisatie, implementatie en kennisdeling. Om de veelzijdigheid van toekomstbestendigheid te benadrukken, wordt er ingezet op uiteenlopende onderwerpen.

Gemeente Woudenberg

  1. Een blik op de Leidraad Inrichting Openbare Ruimte (LIOR) om te bepalen of toekomstbestendig bouwen hierin voldoende is opgenomen. Op basis van een analyse worden er aanbevelingen gedaan voor mogelijke kansen.
  2. Een analyse van het stedenbouwkundig plan, beeldkwaliteitsplan en de proefverkaveling om te bepalen waar toekomstbestendigheid extra en realistisch kan worden toegevoegd.

Gemeente Amersfoort

  1. Invulling van Het Nieuwe Normaal op een maatschappelijk vastgoed-casus.

Gemeente Zeist

  1. Aan de slag met circulair slopen aan de hand van een materialeninventarisatie

We hanteren tijdens dit proces de volgende uitgangspunten:

  • Lokaal maatwerk: iedere casus vraagt om een specifieke benadering, afhankelijk van fase, schaal en urgentie
  • Samenwerking: implementatie gebeurt in nauwe samenwerking met gemeenten, corporaties en ontwikkelaars
  • Integraliteit: duurzaamheid wordt integraal benaderd, met specifieke aandacht voor circulariteit, maar ook voor gezonde leefomgeving, klimaatadaptatie, natuurinclusiviteit, duurzame mobiliteit en energie
  • Borging: CTB-afspraken worden juridisch en organisatorisch geborgd
  • Kennisdeling: opgedane lessen worden vertaald naar overdraagbare kennis

Resultaat

Dit project bevindt zich momenteel in de uitvoerende fase. De beoogde resultaten focussen zich op: 

  • Aangedragen gemeentelijke casussen zijn begeleid met tastbare implementatiestappen. 
  • Een praktisch naslagwerk voor gemeenten met:
    • Gedeelde lessen & succesfactoren
    • Belemmeringen & oplossingsrichtingen
    • Randvoorwaarden voor implementatie
    • Praktisch instrument per casus (template, checklist, procesbeschrijving). De vorm is afhankelijk van de specifieke behoefte

Aan het eind van het trajecten zijn de deelnemende gemeenten geënthousiasmeerd geraakt over het werken met het CTB. Daarnaast zien ze nu concrete mogelijkheden om het convenant te verankeren in hun dagelijkse praktijk, zodat de papieren afspraak een levende werkelijkheid wordt.

Zelf aan de slag?

Bij de afronding van dit project wordt alle opgedane kennis publiek gedeeld. Houd onze LinkedIn-pagina in de gaten voor de laatste updates.

Dit project werd gestart in 2025 en loopt naar verwachting tot het najaar 2026. 

Meer weten?

Liesbeth
Liesbeth
Willemsen
Programmamanager
liesbeth@c-creators.org

Gerelateerd